De Kracht van Kleding - interview met Janice Deul en Eelkje Colmjon

Het idee voor de serie ontstond tijdens een toevallige ontmoeting in Leiden. Terwijl Deul werkte aan een boek over Keti Koti, raakten zij en Colmjon in gesprek over zichtbaarheid, verhalen en erfgoed. Al snel groeide het plan om een beeldserie te maken rond mensen die Keti Koti niet alleen herdenken, maar ook letterlijk dragen in hun kleding. 

De geportretteerden werden gefotografeerd op locaties in Leiden die verbonden zijn met het koloniale en slavernijverleden van de stad. Daarmee vertelt de serie niet alleen iets over de mensen voor de camera, maar ook over de stad zelf. “We wilden duidelijk maken hoe dat koloniale verleden nog steeds onderdeel is van het leven van specifieke mensen, maar ook van deze stad,” vertelt Deul. 

Kleding speelt daarin een centrale rol. Volgens Deul is mode een krachtige vorm van communicatie. “Je kunt er iets mee vertellen over cultuur, identiteit en geschiedenis.” In de serie dragen deelnemers uiteenlopende stijlen: van uitbundige Afro-Surinaamse kleding tot moderne combinaties met sneakers, cargo broeken of hedendaagse silhouetten. Juist die mix laat zien dat deze kledingtradities niet in het verleden zijn blijven steken, maar springlevend zijn. 

Fotograaf Colmjon vertelt dat zij tijdens het project vooral ontdekte hoeveel betekenissen verborgen zitten in details van kleding. “Ik ging erin als leek,” zegt ze, “maar ik kwam eruit met veel meer kennis en nieuwsgierigheid.” Vooral de symboliek van kleuren, stoffen en accessoires maakte indruk. Zo dragen veel mensen in de maand voorafgaand aan Keti Koti juist wit, blauw en zwart — kleuren die binnen Afro-Caribische tradities verbonden zijn aan reflectie, spiritualiteit en herdenking. 

Wat de makers daarnaast opviel, was hoe sterk het slavernijverleden nog doorwerkt in het heden. De geïnterviewden spraken over familiegeschiedenis, trots, pijn en verbinding met voorouders. Volgens Deul groeit binnen jongere generaties het besef dat vrijheid niet vanzelfsprekend is en dat de strijd van voorouders zichtbaar mag blijven. “Iedereen die de slavernij heeft overleefd, is eigenlijk een held, omdat je in staat bent geweest om je leven te leiden, om kinderen te krijgen, om muziek te maken, om je cultuur uit te dragen” zegt zij in het gesprek. 

Tegelijkertijd zien Deul en Colmjon dat kennis over Keti Koti buiten de gemeenschap nog vaak beperkt is. Hoewel de belangstelling groeit, blijft de betrokkenheid volgens Deul soms oppervlakkig. Mensen willen graag meevieren, maar staan minder stil bij de historische ongelijkheid die door slavernij is ontstaan. Juist daarom ziet zij een belangrijke rol voor culturele instellingen, musea en onderwijs. 

Dat de serie werd getoond bij Wereldmuseum Leiden gaf volgens de makers extra betekenis. Het museum heeft zelf wortels in een koloniale geschiedenis en vormt daarmee een belangrijke plek om gesprekken over erfgoed, identiteit en representatie zichtbaar te maken. “Misschien komen hier juist mensen die dit verhaal moeten zien,” zegt Deul. 

Voor Colmjon laat de serie vooral zien hoe krachtig fotografie kan zijn in het zichtbaar maken van onderbelichte geschiedenissen. Een foto maakt emoties, trots en eigenheid direct voelbaar. “Je ziet die trots echt terug in de beelden,” zegt ze. 

En precies daarin schuilt misschien de kracht van deze serie. De Kracht van Kleding gaat niet alleen over mode of herdenking, maar over zichtbaarheid. Over mensen die via kleding laten zien waar ze vandaan komen, wie ze zijn en welke verhalen niet vergeten mogen worden. In aanloop naar Keti Koti 2026 vormt de serie daarmee niet alleen een ode aan cultuur en stijl, maar ook een uitnodiging om anders naar Leiden — en naar elkaar — te kijken.